Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Manisa Celal Bayar Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: SEVDE KAYGISIZ
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Asiye Ayben Çelik
Eş Danışman: Enis Yakut
Özet:
Bu araştırma, çocuklara yönelik gıda ürünlerinin ambalaj ön yüzünde yer alan sağlık ve içerik iddialarının, ebeveynlerin plansız satın alma niyeti ve ürüne yönelik tutumları üzerindeki etkisini deneysel yöntemle incelemeyi amaçlamıştır. Nicel ve denekler arası deneysel bir tasarıma sahip olan çalışma, okul öncesi dönemde (0-6 yaş) çocuğu olan 209 ebeveynin katılımıyla çevrimiçi anket yöntemiyle gerçekleştirilmiştir. Bulgular, ambalajdaki sağlık iddialarının ebeveynlerin ürüne yönelik tutumunu anlamlı şekilde etkilediğini, ancak plansız satın alma niyeti üzerinde istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık yaratmadığını göstermektedir. İçerik iddialarının ise ürün tutumunu güçlendirdiği, aynı zamanda satın alma niyetinde de olumlu bir etki yarattığı tespit edilmiştir. Elde edilen sonuçlar, ambalajdaki mesajların türüne bağlı olarak tüketici algı ve davranışlarının farklılaştığını ortaya koymaktadır.
Bu araştırma, bulgularıyla mevcut tüketici davranışı literatürüne önemli katkılar sağlamaktadır. Özellikle, ürün tutumu ile davranış niyeti arasındaki karmaşık ilişkiye odaklanarak, literatürdeki "tutum-davranış boşluğu" fenomenini desteklemektedir. Uygulamaya yönelik olarak, firmaların pazarlama stratejilerinde yalnızca ambalaj üzerindeki sağlık ve içerik iddialarına güvenmek yerine, marka itibarı ve diğer pazarlama karması unsurlarını entegre etmeleri gerektiğini vurgulamaktadır. Bu durum, pazarlamacıların mesaj türlerini ve hedef kitle özelliklerini dikkate alarak daha bütüncül ve etkili stratejiler geliştirmesi gerektiğine işaret etmektedir. Sonuçlar, ambalaj iletişiminin tüketici algılarını şekillendirmedeki rolünü derinlemesine analiz ederek, pazarlama alanına teorik ve pratik açıdan önemli çıkarımlar sunmaktadır.