Diş Hekimine Başvuran Hastaların Dental Anksiyetelerinin Karma Yöntemle İncelenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Manisa Celal Bayar Üniversitesi, LİSANSÜSTÜ EĞİTİM ENSTİTÜSÜ, SAĞLIK HİZMETLERİ İLETİŞİM ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: HİLAL SÜRÜCÜ

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): NİHAN DURGU

Danışman: EROL OZAN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Tezin Başlığı: Diş Hekimine Başvuran Hastaların Dental Anksiyetelerinin Karma Yöntemle İncelenmesi Amaç: Diş hekimine başvuran hastaların dental anksiyete düzeylerinin ve etkileyen faktörlerin belirlenmesi, yüksek ve düşük dental anksiyete düzeyinin sebeplerinin irdelenmesi, yaşadıkları anksiyetenin tedavilerine etkilerinin belirlenmesi ve sağlık ekibi ile kurulan iletişimin bu durum ile ilişkisinin ortaya çıkarılmasıdır. Gereç ve Yöntem: Karma yöntemin Açımlayıcı Sıralı Tasarım desenindeki araştırma, Eskişehir Ağız ve Diş Sağlığı Hastanesi'nde yürütülmüştür. Araştırmanın nicel boyutu örneklemini random örnekleme yoluyla belirlenen 415 hasta, nitel boyut örneklemini aykırı durum örneklemesi ile belirlenen yüksek ve düşük dental anksiyete düzeyine sahip 12 hasta oluşturmuştur. Araştırmanın verileri, Katılımcı Bilgi Formu, Dental Korku Skalası (DKS) ve Görüşme Formu ile yüz yüze toplanmıştır. Nicel verilerin analizinde, Bağımsız Gruplar t Testi, ANOVA, Tukey testi, çoklu kategorik lojistik regresyon; nitel verilerin analizinde içerik analizi kullanılmıştır. Bulgular: Hastaların DKS puanları 42.48±18.02 olarak bulundu. Yaş, cinsiyet, eğitim durumu, diş fırçalama alışkanlığı, diş hekimi ziyaret sıklığı, travma yaşama, dental komplikasyon ve diş hekimine gelme nedeni DKS puan ortalamasını etkileyen değişkenler olarak belirlendi. Hastaların kadın olmaları, daha önce diş travması yaşama durumu ve dental komplikasyon varlığının da yüksek seviye anksiyeteyi arttırdığı görülmüştür. Nitel analizlerden elde edilen bulgular 10 tema altında toplanmıştır. Her tema kendi altında alt temalar ve kategorilere ayrılmıştır. Duygular Fizyolojik etkiler gibi alt temalar bulunmuştur. Sonuçlar: Çalışma sonucunda, hastaların düşük dental anksiyeteye sahip olduğu, dental anksiyetenin sosyodemografik özelliklerden etkilendiği görülmüştür. Sağlık profesyoneli hasta iletişiminin anksiyeteyi azaltmada etkili olduğu söylenebilir. Hastaların ortak noktasının hekim hasta iletişimi olduğu, hastanın hekimden neler beklediği, hastaların nelere dikkat etmesi gerektiği ve hastalar ile sağlık profesyonellerinin anksiyete yönetimi için yapması gerekenlere değinilmiştir. Anahtar Kelimeler: Dental Anksiyete, Sağlık İletişimi, Karma Yöntem, Diş Hekimliği, Nitel Araştırma,